Αιτήματα και πραγματικότητες των Ελλήνων της Βενετοκρατίας – τεύχος 5

Γ. Πλουμίδης (έκδ.), Αιτήματα και πραγματικότητες των Ελλήνων της Βενετοκρατίας, Μέρος Α΄ 1627-1795. Μέρος Β΄ 1563-1655, Τεύχος πέμπτο – Suppliche e realtà dei Greci della venetocrazia, Parte I 1627-1795 Parte II 1563-1655 Fascicolo quinto, Αθήνα-Βενετία 2016, 24X17 cm, σ. 414, ISBN 978 960 7743-70-1 [Ελληνικό Ινστιτούτο Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Σπουδών Βενετίας – Graecolatinitas nostra. Πηγές 16].

«Τα αιτήματα προς τις βενετικές κυβερνητικές υπηρεσίες στα χρόνια της Γαληνότατης υποβάλλονταν στο Κολλέγιο και κατηγοριοποιούνταν κυρίως ως προς την καταγωγή-διαμονή του αιτούντος και κατόπιν διεκπεραιώνονταν ανάλογα με το περιεχόμενο. Οι Υπερπόντιοι (Oltramarini) καταχωρίζονταν στους «εκτός» (fuori), ενώ οι κατοικούντες στη Βενετία και στην απέναντι στεριά κατατάσσονταν στους «εντός» (dentro). Για τον λόγο αυτό οι σχετικές αρχειακές σειρές έλαβαν την αντίστοιχη ονομασία. Δεν είναι λίγες όμως οι περιπτώσεις, κατά τις οποίες αίτηση του ίδιου περιεχομένου ανευρίσκεται και στις δυο παραπάνω σειρές. Προφανώς, με τον τρόπο αυτό ο προσφεύγων πίεζε προς όλες τις κατευθύνσεις. Επίσης υπάρχει η αρχειακή σειρά των Αιτημάτων, που απευθύνονταν στους Savi, δηλαδή σε μια πιο ειδική επιτροπή».

Με το ανωτέρω κείμενο, ο καθηγητής Γ. Πλουμίδης μάς εισάγει στις αρχειακές σειρές του Κρατικού Αρχείου της Βενετίας, στις οποίες σώζονται τα αιτήματα των Ελλήνων προς την κεντρική βενετική διοίκηση, τα οποία παρουσιάζουν μια απίστευτη ποικιλία θεμάτων, η οποία ανατροφοδοτούνταν από τις εκάστοτε συγκυρίες. Καρπός της τριαντάχρονης ενασχόλησής του με το αντικείμενο αυτό είναι τα τέσσερα τεύχη των «Αιτημάτων» στα οποία περιλήφθηκαν τα αιτήματα που βρέθηκαν στην αρχειακή σειρά: ASV, Collegio, Risposte di fuori (σήμερα Suppliche di fuori), για τα οποία παραπέμπουμε σε προηγούμενο άρθρο μας.

Στον παρόντα τόμο, τον πέμπτο στη σειρά, συγκεντρώνονται τα αιτήματα που ανευρέθηκαν στις αρχειακές σειρές Collegio – Suppliche Commesse ai Savi και Collegio Suppliche di Dentro χωρισμένα σε δύο αντίστοιχα μέρη.
Στο πρώτο Μέρος περιλαμβάνονται περιλήψεις των αιτημάτων προς τους Savi, τα κείμενα των οποίων υπάρχουν στους φακέλους 530-597 της αρχειακής σειράς Collegio – Suppliche Commesse ai Savi. Πρόκειται για 1231 συνολικά αιτήματα, χρονολογημένα από τις 5 Μαΐου 1627 έως τις 18 Μαρτίου 1795.
Στο δεύτερο Μέρος συγκεντρώνονται οι περιλήψεις των αιτημάτων προς το Κολλέγιο, τα οποία βρέθηκαν στους φακέλους 1-46 της αρχειακής σειράς Collegio Suppliche di Dentro. Πρόκειται για 915 συνολικά αιτήματα από τις 17 Δεκεμβρίου 1563 έως την 1η Μαρτίου 1655.

Το υλικό που έχει αποθησαυριστεί στον τόμο αποτελεί πολύτιμη πηγή για τους ερευνητές της περιόδου της βενετοκρατίας, αφού τα Αιτήματα προσφέρουν ζωντανή την εικόνα της εποχής στην οποία αναφέρονται: των ανθρώπων με την καθημερινότητά τους, των ισχυρών τοπικά οικογενειών και του ρόλου που διαδραμάτιζαν στη νομή και στη διαχείριση της εξουσίας, των προσφύγων και των αναγκών τους, της Εκκλησίας και των προνομίων της, της οικονομίας, των μηχανισμών της κεντρικής βενετικής κυβέρνησης.

Advertisements